Asistanlık
Tıpta Uzmanlık Kurulu (TUK) nedir,ne yapar?
Tıpta Uzmanlık Kurulu, kısaca TUK, Sağlık Bakanlığı bünyesinde tıpta uzmanlık eğitiminin içeriğine karar veren kuruldur. Çekirdek müfredatı ve rotasyonları belirler, programlara eğitim yetkisi verir ya da kaldırır.
Kurul kimlerden oluşuyor?
Yönetmeliğin 4. maddesi 16 üyeliği altı kaynağa bölüyor.
| Üyeyi belirleyen | Üye sayısı |
|---|---|
| Bakan yardımcısı, Sağlık Hizmetleri Genel Müdürü, Hukuk Hizmetleri Genel Müdürü veya görevlendireceği hukuk müşaviri | 3 |
| Bakanın eğitim hastanelerinden seçeceği üyeler (biri diş tabibi) | 5 |
| YÖK’ün seçeceği üyeler (beş tıp fakültesi, bir diş hekimliği fakültesi) | 6 |
| Türk Tabipleri Birliği | 1 |
| Türk Diş Hekimleri Birliği | 1 |
Asıl üye sayısı kadar yedek üye de belirleniyor. Seçilecek üyelerin uzman olmaları ve en az üç yıllık eğitim görevlisi ya da profesör unvanı taşımaları şart.
Görev süresi iki yıl. Süresi bitenler yeniden seçilebiliyor. Kurulu düzenleyen maddelerin haritası tıpta uzmanlık yönetmeliği sayfasında.
Kurulun görevleri neler?
Yönetmeliğin 5. maddesi on altı başlık sayıyor. Asistanı doğrudan etkileyenler şunlar.
- Kurumlara program temelinde eğitim yetkisi verilmesi ve bu yetkinin kaldırılmasına ilişkin teklifleri karara bağlamak.
- Uzmanlık dallarının eğitim standardını da içeren çekirdek müfredatlarını belirleyip ilan etmek.
- Her dalın uygulama alanları ile temel görev ve yetkilerinin çerçevesini belirlemek.
- Rotasyonlar ve rotasyon süreleri hakkında karar vermek.
- Eğitim sürelerinin üçte bir oranına kadar artırılması hakkında karar vermek.
- Eğitimin takip ve değerlendirme esaslarını belirlemek.
- Programların müfredat ve standartlara uygunluğunu takip etmek, gerektiğinde yerinde denetim yaptırmak.
- Bitirme sınavı jürilerinin seçim ölçütlerini belirlemek.
- Yurt dışındaki eğitim kurumlarının tanınmışlık listesini yapmak ve güncellemek.
- Yeni uzmanlık dallarının ihdas edilmesi konusunda görüş bildirmek.
- Kontenjanlar hakkında görüş vermek.
Bu görevlerin bir kısmı kanunda da yazılı. 1219 sayılı Kanunun Ek 14. maddesi, uzmanlık dallarının eğitim müfredatları ile temel uygulama alanlarının ve görev çerçevesinin Kurulca belirlendiğini söylüyor.
Çekirdek müfredat ne?
Çekirdek müfredat, bir programın uzmanlık eğitimi verebilmek için uygulaması gereken asgari eğitim ve öğretim müfredatı. Tanım yönetmeliğin 3. maddesinde. Metin, mezuniyet öncesi ulusal çekirdek eğitim programını da içerecek şekilde hazırlanıyor.
Kurul müfredatı hazırlıyor ya da hazırlattırıyor, güncelleyip ilan ediyor. Programların kendi hazırladığı metin ise genişletilmiş müfredat; Kurulun onayıyla yürürlüğe giriyor ve yıllık olarak güncelleniyor.
Uzmanlık öğrencisi için çekirdek müfredat bağlayıcı. Eğitim karnesinin bu kısmının süre içinde tamamlanması zorunlu ve bitirme sınavına girmek için birim eğitim sorumlusunun onayı gerekiyor. Statünün bütünü asistan hekim nedir sayfasında.
Kurul eğitim süresini artırabiliyor mu?
Artırabiliyor; son söz çizelgede değil. Yönetmeliğin 18. maddesi ile 1219 sayılı Kanunun Ek 14. maddesi, süreleri üçte bir oranına kadar artırma yetkisini Kurul kararına bağlıyor. Yürürlükteki süreler 1087 sayılı Karara ekli tabloda ilan ediliyor.
Yetki sekiz dalda kullanıldı. Altı dalda süre 4 yıldan 5 yıla çıkarıldı: anesteziyoloji ve reanimasyon (2014), kulak burun boğaz hastalıkları (2016), radyoloji, kardiyoloji ve radyasyon onkolojisi (2017), nöroloji (2018). Fizyoloji ile histoloji ve embriyoloji 2022’de 3 yıldan 4 yıla çıktı.
Karşılaştırma tablosu TUS bölümleri sayfasında, dal dal süreler uzmanlık süreleri sayfasında.
TUK ile ÖSYM arasındaki iş bölümü ne?
ÖSYM sınavı yapar, TUK eğitimi yönetir. ÖSYM sonuçları açıklar, kontenjanlara yerleştirir ve her dönem için kılavuz yayımlar. TUK müfredat, rotasyon, süre, denetim, program yetkisi, nakil ve denklik konularında karar alır.
Kontenjanda ikisi de rol alıyor. Kurumlar taleplerini Bakanlığa bildiriyor, Bakanlık ÖSYM’ye iletiyor, Kurul eğitim kapasitesini gözeterek görüş veriyor. Sınavın kendisi TUS nedir sayfasında.
Ayrıntı ve istisnalar
- Toplantı düzeni 4. maddede. Kurul, Bakan Yardımcısının daveti üzerine yılda en az iki kez toplanıyor, üyelerden en az beşinin teklifiyle olağanüstü toplanıyor.
- Karar yetersayısı: en az dokuz üyenin katılımı ve oy çokluğu. Çekimser oy kullanılamıyor, eşitlikte başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılıyor.
- İki meslek birliğinin temsilcileri yalnız kendi meslek alanlarıyla ilgili konularda oy kullanıyor.
- Sekretarya hizmetlerini Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü yürütüyor. Kararlar ve varsa karşı oylar, karar tarihinden itibaren üç iş günü içinde gerekçeleriyle yazılıp imzalanıyor.
- Kararların yaptırımı var. 4. maddenin sekizinci fıkrasına göre kararlar ilgili kurumca ivedilikle uygulanıyor. Uygulanmazsa kurum uyarılıyor; durum sürerse programın eğitim yetkisi askıya alınabiliyor ve öğrenciler başka programlara nakledilebiliyor.
- Artırımın simetrik sonucu da 18. maddede. Ana dalda artırımın gerekçesi olan müfredat o dalın yan dal alanlarıyla örtüşüyorsa yan dalın süresi üçte bire kadar azaltılıyor. 1087 ekindeki tek uygulanmış örnek yoğun bakım: ana dalı 5 yıl iken bitirenler için süre 2,5 yıl.
Sık sorulanlar
TUK kararları nerede yayımlanıyor? Kurulun resmî sitesinde kararlar ve müfredatlar için ayrı bölümler var. Site ayrıca programlar, eğitim standartları, nakiller ile uzmanlık dalları ve süreleri için başlıklar taşıyor.
Kurul üyeliği düşer mi? Düşüyor. Toplantılara üst üste iki kez mazeretsiz katılmayanın üyeliği düşüyor. Boşalan üyelik için bir ay içinde bildirim yapmayan kurumun üyeliği de o dönem için düşüyor.
Program denetimi nasıl yapılıyor? Programlar Kurulca oluşturulan komisyonlarca yerinde ya da beyan usulüyle denetlenebiliyor. Bunun dışında kurumlar yılda iki kez UETS üzerinden özdeğerlendirme bildiriyor; eksiklik giderilmezse eğitim yetkisinin devamı Kurulca değerlendiriliyor.
Eğitim yetkisi kaldırılan programdaki asistanlar ne oluyor? Kurumları tarafından uygun bir programda eğitim almak üzere altı aya kadar görevlendiriliyorlar. Kurum görevlendirme yapamazsa Kurul resen görevlendiriyor; durum düzelmezse nakil yapılıyor.
Kaynaklar (5)
- Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği (RG 3/9/2022-31942), madde 4-6Erişim: 20 Kasım 2026
- 1219 sayılı Kanun, Ek Madde 14Erişim: 20 Kasım 2026
- Tıpta Uzmanlık Kurulu resmî sitesiErişim: 20 Kasım 2026
- Tıpta Uzmanlık Kurulu 1087 sayılı Karar eki, Uzmanlık Dalları ve Eğitim SüreleriErişim: 20 Kasım 2026
- ÖSYM 2026-TUS 2. Dönem Başvuru Kılavuzu, Tablo 7Erişim: 20 Kasım 2026
Güncellendi: