İçeriğe geç
tusblog.com

Branşlar

Tıbbi genetik asistanlığı4 yıl, 6 ay rotasyon

Eğitim süresi
4 yıl
Zorunlu rotasyon
6 ay

Günlük dilde genetik denen dalın resmî adı tıbbi genetik. Uzmanlık eğitimi 4 yıl sürer ve bu sürenin 6 ayı rotasyonla geçer. Dalın merkezinde laboratuvarın yanı sıra bir görüşme türü var: genetik danışmanlık.

Tıbbi genetik uzmanlığı kaç yıl sürer?

Dört yıl. Çizelgede tıbbi genetiğe kısaltılmış süreyle girilen bir yol bulunmuyor.

Alan Süre
Tıbbi Genetik 4 yıl
Zorunlu rotasyon toplamı 6 ay
Bağlı yan dal yok

Dört yıllık diğer dallar uzmanlık süreleri tablosunda listeli.

Tıbbi genetik rotasyonları: hangi dallarda, kaç ay?

Üç dalda yapılır ve toplam altı ayı tutar. Rotasyon programı 2014 yılında sadeleştirildi.

Rotasyon Süre Eğitim yılı
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları 3 ay 2
Kadın Hastalıkları ve Doğum 1 ay 2
İç Hastalıkları 2 ay 3

Önceki programda çocuk endokrinolojisi, çocuk metabolizma hastalıkları, çocuk nörolojisi, hematoloji, nöroloji ve tıbbi onkoloji rotasyonları da bulunuyordu. Kalan üç rotasyon dalın üç ana hasta kapısını temsil ediyor: çocuk hekimliği, kadın hastalıkları ve doğumdaki gebelik takibi ve erişkin klinikleri.

Bu dala gelen rotasyonlar da var. Çocuk nörolojisi ve çocuk endokrinolojisi asistanları eğitimleri sırasında tıbbi genetik rotasyonu yapıyor. Tıbbi farmakoloji asistanları ikinci yıllarında iki ay, perinatoloji yan dalı asistanları ise bir ay bu dalda çalışıyor.

Genetik danışmanlık görüşmesi nasıl yürür?

Görüşme soy ağacıyla başlar. En az üç kuşak sorgulanır: kimde hangi hastalık var, hangi yaşta başlamış, akraba evliliği var mı, düşük ve ölü doğum öyküsü ne. Bu ağaç, hangi testin isteneceğini belirleyen ilk araç.

Test sonrası görüşme daha zor olanı. Sonuç ya bir tanı koyar, ya risk artışı gösterir, ya da anlamı henüz bilinmeyen bir varyantla döner. Üçünün de aileye anlatılması gerekir.

Anlatılan şey bir olasılık olduğu için görüşmenin asıl becerisi riski aktarabilmek. Hekim tedavi önermez; seçenekleri ve sonuçlarını ortaya koyar, kararı kişinin kendisi verir.

Aile üyelerine haber verilmesi ayrı bir konu. Bir kişide saptanan kalıtsal risk, test yaptırmamış akrabalar için de geçerli olabiliyor. Bu bilginin nasıl paylaşılacağı mahremiyetle ilgili kararlar gerektiriyor.

Tıbbi genetik asistanının günü nasıl geçer?

Gün poliklinik ve laboratuvar arasında bölünür. Poliklinikte üç tip başvuru var:

  • çocuk hastalar: gelişme geriliği, çoklu doğumsal anomali, dismorfik bulgular ya da açıklanamayan nörolojik tablo,
  • gebelik ve öncesi başvurular: akraba evliliği, tekrarlayan düşük, anormal tarama testi ya da ultrasonda saptanan bulgu,
  • kanser genetiği: ailede erken yaşta ya da birden çok kanser öyküsü olanlar.

Çocuk hastaların muayenesinde ayrıntılı dismorfoloji değerlendirmesi yapılır.

Laboratuvar tarafında sitogenetik, moleküler sitogenetik ve dizileme yöntemleri çalışılır. Asistanın işi örneği çalışmak kadar, çıkan varyantları yorumlamaktır. Bulunan değişikliğin hastalıkla ilişkili olup olmadığı veri tabanları ve aile içi doğrulama testleriyle sorgulanır.

Üçüncü iş kalemi konsültasyon. Kliniklerden gelen “bu hastada hangi genetik test istenmeli” sorularının yanıtlanması günlük rutinin parçası.

Tıbbi genetiğin yan dalı var mı?

Yok. EK-3 sayılı çizelgede bu dala bağlı yan dal bulunmuyor. Komşu alan olan çocuk genetik hastalıkları, çocuk sağlığı ve hastalıklarına bağlı üç yıllık bir yan dal.

Yan dal eğitiminin genel düzeni yan dal uzmanlığı sayfasında.

Tıbbi genetik uzmanı nerede çalışır?

Üniversite hastanelerinin tıbbi genetik anabilim dalları, eğitim ve araştırma hastanelerinin genetik birimleri, genetik tanı merkezleri ve özel laboratuvarlar ana çalışma alanları.

Tüp bebek merkezleri, prenatal tanı birimleri, biyoteknoloji ve tanı kiti geliştiren kuruluşlar ile araştırma merkezleri de uzmanın çalışabileceği yerler. Kadro sayısı sınırlı olmakla birlikte, genetik testlerin yaygınlaşmasıyla merkez sayısı artıyor.

Tıbbi genetiği seçmeden önce ne bilinmeli?

Tedavi seçenekleri sınırlı. Dal çoğu zaman tanıyı koyar, nedeni açıklar ve riski hesaplar. Kalıtsal hastalıkların büyük bölümünde tedaviye yönelik bir müdahalesi yoktur.

Etik yük ağır. Prenatal tanı sonuçları, taşıyıcılık bilgisinin paylaşılması ve çocuklarda erişkin yaşta başlayan hastalıklar için test kararı bu dalda düzenli olarak karşıya çıkıyor.

İş veri yoğun. Dizileme sonuçlarının yorumlanması bilişimsel araçlarla çalışmayı gerektiriyor. Veri tabanları sık güncellendiği için yıllar önce verilmiş bir rapor yeniden değerlendirilmek zorunda kalabiliyor.

Görüşmeler uzun sürüyor. Bir danışmanlık görüşmesi diğer polikliniklerdeki muayeneden belirgin biçimde uzun. Bu da günlük hasta sayısını düşürüyor ve randevu aralığını uzatıyor.

Sık sorulanlar

Tıbbi genetik eğitimi kaç yıl? Dört yıl. Kısaltılmış süreyle girilen bir yol çizelgede yazılı değil.

Hasta görülüyor mu? Görülüyor. Dal, poliklinik ve laboratuvarı birlikte yürüten az sayıdaki temel bilim dalından biri.

Çocuk genetik hastalıkları ile farkı ne? Çocuk genetik hastalıkları, çocuk sağlığı ve hastalıkları ana dalına bağlı üç yıllık bir yan dal. Tıbbi genetik ise doğrudan TUS ile girilen bir ana dal.

Tıbbi genetiğin yan dalı var mı? EK-3 sayılı çizelgede bu dala bağlı yan dal yok.

Hangi dallardan tıbbi genetiğe rotasyon geliyor? Çocuk nörolojisi, çocuk endokrinolojisi, tıbbi farmakoloji ve perinatoloji programlarında tıbbi genetik rotasyonu bulunuyor.

Kaynaklar (2)
  1. 1219 sayılı Kanun, EK-1 ve EK-3 sayılı çizelgelerErişim: 20 Kasım 2026
  2. Tıpta Uzmanlık Kurulu, Uzmanlık Eğitimi Rotasyonları (82 sayılı Karar eki rotasyon tablosu)Erişim: 20 Kasım 2026

Güncellendi: